AU - Gharechaee, Hamidreza AU - Nazari Samani, Aliakbar AU - Khalighi, Shahram AU - Fathabadi, Abolhasan AU - Khaledali, Ahmad TI - Assessing the Factors Affecting the Salinity Risk of Groundwater using Data Mining and Statistical Methods in arid and Semi-Arid Regions PT - JOURNAL ARTICLE TA - drnl JN - drnl VO - 1 VI - 1 IP - 1 4099 - http://drnl.sanru.ac.ir/article-1-143-fa.html 4100 - http://drnl.sanru.ac.ir/article-1-143-fa.pdf SO - drnl 1 AB  - طی دهه گذشته روند افت سطح ایستابی و همچنین کاهش کیفیت آب­های زیر زمینی در کنار کمیت مسئله اساسی در مدیریت منابع آب به حساب می­آید. در پژوهش حاضر اقدام به پهنه‌بندی خطر شوری آب­های زیرزمینی با استفاده از روش‌های نسبت فراوانی، شاخص آماری، وزن شاهد، الگوریتم طبقه‌بندی درخت تصمیم و جنگل تصادفی در بخش جنوبی حوزه آبخیز بختگان گردید. پس از در نظر گرفتن حد آستانه شوری برای آب­های زیرزمینی (1000< EC میکروزیمنس بر سانتی­متر) و تهیه نقشه آن، نقشه 21 عامل موثر در فرآیند شوری آب­های زیرزمینی شامل ارتفاع، فاصله از تاقدیس‌ها، نادویس‌ها، کفه‌های نمکی، دریاچه‌های شور و فاصله سدها، شاخص شوری خاک، شاخص رطوبت توپوگرافی، انحنای کلی، انحنای دشت، انحنای پروفیل، جریان تجمعی، جهت جریان، شیب، جهت، کاربری اراضی، خاک، اقلیم، پوشش اراضی، افت آب­های زیرزمینی، سطح آب­های زیرزمینی تهیه گردید. داده‌های هدایت الکتریکی به دو دسته آموزش و اعتبارسنجی تقسیم و با مقایسه نقشه شوری آب­های زیرزمینی با 21 فاکتور مستقل، وزن‌دهی روش‌های دو متغیره و پارامترهای روش‌های چند متغیره برآورد گردید. نتایج روش حذف ویژگی بازگشتی (RFE) نشان داد که در دشت‌های جنوبی حوزه آبخیز بختگان عوامل ارتفاع، فاصله از کفه‌های نمکی، فاصله از ناودیس‌ها و تاقدیس‌ها و فاصله از دریاچه‌های آب شور از اهمیت بیشتری در رخداد شوری آب­های زیرزمینی برخوردار هستند. نتایج اعتبارسنجی مدل‌های دو متغیره مقدار مساحت زیر منحنی (ROC) را برای روش‌های نسبت فراوانی (923/0)، شاخص آماری (905/0) و وزن شاهد (908/0) برآورد نمود که گویای عملکرد بهتر روش نسبت فراوانی در مقایسه با دو روش دیگر می‌باشد. همچنین نتایج روش‌های چند متغیره بیانگر عملکرد بهتر روش جنگل تصادفی با مقادیر ضریب تطابق (91/0) و ضریب همبستگی (85/0) نسبت به روش الگوریتم طبقه‌بندی درخت تصمیم با ضریب تطابق (89/0) و ضریب همبستگی (82/0) بود. به طور کلی در هر تحقیقی کارایی مدل‌ها بستگی به انتخاب مناسب فاکتوردهای موثر در وقوع پدیده مورد بررسی، کیفیت داده‌های جمع‌آوری شده و کیفیت نقشه‌های مورد استفاده دارد. CP - IRAN IN - Department of Reclamation of Arid and Mountainous Regions, Tehran University LG - eng PB - drnl PG - 45 PT - Research YR - 2020